28 januari 2014

Democratie

De onrust in het middenoosten drukken ons met de neus op de luxe die we in ons land hebben: democratie! De mensen daar willen dat zo graag verwerven! De dag voor de PS-verkiezingen werden bij het tv-programma P&W zelfs oproepen uitgezonden van strijdende mensen uit Libië aan ons, Nederlanders, om toch vooral te gaan stemmen. Dat heeft mij diep geraakt moet ik u zeggen. Democratie blijkt toch niet zo vanzelfsprekend te zijn als wij doorgaans denken.

Begin maart is in de Helmondse raad een vernieuwd reglement aangenomen voor de vergaderingen van de Helmondse raadsleden.

Wat heeft dat nou weer te maken met het voorgaande hoor ik u denken… Veel kan ik u zeggen.

Het Nederlandse woord democratie stamt af van de Griekse woorden dèmos, “volk” en krateo, “heersen, regeren” en betekent dus letterlijk “volksheerschappij”. Dit houdt in dat het volk zelf stemt over de wetten of het volk kiest vertegenwoordigers die de wetten maken, zoals in ons land. Het moet wel duidelijk zijn waarop zij hun beslissing baseren. Openheid, transparantie zijn daarvoor sleutelwoorden. Vergaderingen moeten openbaar zijn zodat iedereen kan meemaken hoe het besluitvormingsproces te tot stand komt. Daar zit een knelpunt met het aangenomen nieuwe reglement. Voor een van de vaste commissies, het Presidium, is bepaald dat zij altijd in beslotenheid vergadert. Nou kan er een goede reden zijn om iets in beslotenheid te bespreken; mogelijke schade voor een persoon of een financieel nadeel van de gemeente. Dat gedeelte van de vergadering kan besloten worden gehouden maar de rest kan allemaal openbaar! De democratische regel van openheid wordt mijns inziens overtreden als tevoren wordt bepaald dat alle vergaderingen van een commissie besloten worden gehouden.

Wat ook knelt is de mate waarin u, als geïnteresseerde of betrokkene, uw zienswijze kan kenbaar maken. Het is voor u als burger mogelijk om vlak tevoren nog een laatste gelegenheid te baat te nemen om raadsleden te overtuigen van de juiste beslissing. Elke raadsvergadering kent daarvoor het inspreekrecht. U mag uw zegje komen doen net voordat het onderwerp in behandeling wordt genomen. Nu heeft het nieuwe reglement een stokje gestoken voor dat inspreken bij de behandeling van de twee belangrijkste vergaderingen van het jaar: de voorjaarsnota en de begrotingsbehandeling. Argument om de spreektijd te schrappen: het kost te veel tijd! Behalve een uiterst slecht argument om een democratisch principe overboord te zetten wordt dit door een andere regel teniet gedaan. Er is namelijk al bepaald dat inspreken bij elke vergadering maximaal een half uur duurt. Als er veel insprekers zijn bij genoemde vergaderingen zouden we wat mij betreft die tijd eerder wat moeten uitbreiden.

Het CDA kwam met een alternatief: organiseer twee weken tevoren een soort hoorzitting. Mooi initiatief dat aanvullend kan werken maar niet in de plaats mag komen van het spreken net voor de behandeling in de raad. De raad moet ook de laatste argumenten kunnen meewegen. De VVD kwam met de meest verschrikkelijke verklaring het spreekrecht voor de voorjaarsnota en de begroting te schrappen. Het staat volgens hen bij het begin van die vergaderingen  al vast wat elke partij gaat zeggen en stelt u zich nou eens voor dat iemand met iets komt waardoor je de hele tekst zou moeten veranderen…………… Pardon??? Is dat nou niet juist de reden dat dit spreekrecht moet blijven? Als u dus een goede reden heeft om de zienswijze op een beslissing te veranderen mag u die alleen inbrengen als die op tijd, twee weken voordat de raad vergadert, duidelijk is geworden. Alles wat later komt, al is het nog zo relevant, kan niet meer meetellen. U zou de raadsleden eens in de war kunnen brengen…..

Mirjam van der Pijl,

Ockenburghpark 3

tel: 770129

Email: mirjamvanderpijl@chello.nl