29 mei 2018

PvdA Helmond: Akkoord een 8, proces een 4.

Voorzitter na twee maanden is het ei eindelijk gelegd. Het was voor de partijen die niet aan tafel zaten, behoorlijk lang wachten. Het lijkt ons goed om deze periode te evalueren. Willen we dat het politieke proces zo lang stil staat, omdat een aantal partijen onderhandelen zijn? Wat als het niet gelukt was? Had de politieke pauze dan nog twee maanden geduurd?

Daarnaast vinden wij dat dit proces vooral formeren oude stijl . Laten we met elkaar ook hierover praten. In tal van steden experimenteert men met nieuwe vormen van formeren. Vanuit de PvdA betreuren wij het dan ook dat we, tot op heden, geen antwoord hebben gekregen op onze brief met enkele ideeën erover. Wat ons betreft een gemiste kans. Gelukkig hebben we in het formatiedossier wel kunnen zien dat de brief ontvangen is.

Voorzitter, een laatste opmerking m.b.t. het proces, wat ons betreft een punt wat in de toekomst ook onderdeel gaat worden van ons politiek proces.  Wij zouden het goed vinden om kennismakingsgesprekken te hebben met kandidaat wethouders, voorafgaand aan hun benoeming.  Dit lijkt ons een mooie gelegenheid voor kandidaat-wethouders om zich te presenteren aan de raad, maar vooral aan de stad. Wellicht kunnen we ook hierover met elkaar afspraken maken, om dit mee te nemen naar de volgende verkiezingen. Immers, waarom zou je dit niet doen? Waarom zou je als hoogte politiek orgaan van de stad niet de mogelijk krijgen om iets te vragen aan een kandidaat die, sinds het dualisme, namens alle partijen in het college zit?

Voorzitter, nu naar het coalitieakkoord. De PvdA heeft met veel plezier het akkoord gelezen. Wij willen het nieuwe college feliciteren met een mooi akkoord. We zien een duidelijke progressieve koers die wij voor het grootste gedeelte van harte kunnen ondersteunen. We zullen ons de aankomende jaren inzetten op onze speerpunten:

  1. Goede zorg aan huis
  2. Betaalbaar en veilig wonen
  3. Ieder kind meedoet
  4. Duurzaamheid voor iedereen toegankelijk is
  5. De stad besturen met de inwoners

 

Laten we beginnen met het laatste punt, duurzaamheid.

  1. Groen is geen keuze, groen is de norm. Dat onderschrijven wij. Wij zullen erop toezien, dat de keuzes die gemaakt worden ook daadwerkelijk impact hebben en zoden aan de dijk zetten. In de laatste klimaatbegroting lezen wij dat er nog veel gedaan moet worden om in 2035 klimaatneutraal te zijn. Wat en hoe missen we in het akkoord. Wel zien we een tutti frutti aan maatregelen. We vragen het nieuwe college hun plannen snel te presenteren en vooral ook te toetsten op effectiviteit. Wees efficiënt en effectief in het uitgeven van je middelen. Wij zullen erop toezien dat ook de Helmonders met een smalle portemonnee mee kunnen!

 

  1. Helmond is groot geworden door haar verleden. Toch missen wij in dit akkoord aandacht voor de mensen die Helmond groot gemaakt hebben, de ouderen. U roept onze inwoners op om oog te hebben voor de eenzame mensen om hen heen, maar u lijkt ze zelf uit het oog te verliezen. Terwijl juist veel ouderen de aansluiting kwijt raken. Door de technologische ontwikkelingen, door het gebrek aan betaalbare en passende woningen en door het te vaak uitblijven van adequate zorg en aandacht. Hoe gaan we mantelzorg echt iets vanzelfsprekends maken, dat door werkgevers wordt ondersteund? Hoe gaan we eenzaamheid echt bestrijden? In de paragraaf die u schrijft over zorg, stelt u vooral dat er efficiënt gewerkt moet worden. We hadden van deze coalitie wat meer oog verwacht voor de uitdagingen binnen de zorg. De transities zijn weliswaar goed doorlopen, maar we weten allemaal dat de transformatie nog jaren gaat duren. En transformatie in de zorg kan en mag niet alleen gaan over efficiency; deze moet vooral gaan over zorg die aansluit bij wat mensen nodig hebben. Wij hopen dan ook dat er participatiebanen gaan landen in de zorg!

 

  1. De stad besturen met de inwoners. Geef onze bewoners zeggenschap, ook al is men niet naar de stembus gegaan. Dat vraagt om een ander aanpak. De minst sterke paragraaf in uw akkoord vinden wij dan ook de paragraaf Communicatie richting inwoners en raad. Hierin lijken we namelijk terug te gaan naar de vorige eeuw. En dat is bijna niet te geloven, gelet op deze frisse ploeg bestuurders. Maar kom op, met wijkraden, wijkspreekuren, wijkbezoeken en inspraak door inwoners ben je er niet! Wij verwachten dat ons stadsbestuur onze inwoners echt serieus neemt. Wij willen dan ook dat ook Helmonders het right to challenge Niet alleen meepraten en kiezen uit door de gemeente voorgelegde opties. Nee, echt daadwerkelijk zelf de verantwoordelijkheid en uitvoering overnemen voor een onderdeel. Bijvoorbeeld als het gaat om duurzaamheidsmaatregelen, het inrichten van een straat, armoedemaatregelen, innovatieve woonvormen, enzovoort.

 

En we willen een heroriëntatie op het wijkgericht werken. Laat veel meer aan wijken zelf over welke vorm zij kiezen en leg niet de wijkraad op als de norm. Wij als gemeenteraad gaan graag mee de wijken in!

 

  1. Wonen. Ook willen we dat woningcorporaties meer doen om de middeninkomens te bedienen van woningen. In de binnenstad staan nu huizen van amper 100 m2 te huur voor bedragen tussen de €1250-€1350 euro. Deze woningen waren in eerste instantie bestemd als sociale koopwoningen en zijn nu terecht gekomen bij een investeerder die de doelgroep, mensen die of te weinig verdienen of principieel niet willen kopen, volledig uitbuiten. Een perverse ontwikkeling, die we eerder alleen in steden als Amsterdam zagen. Meteen daaraan gekoppeld: waar blijft het flankerend beleid dat het college in de vorige periode heeft beloofd, na het verhogen van de sociale grondprijs met €100, maar nooit is nagekomen? Hoe gaan we ervoor zorgen dat sociale koopwoningen weer in handen komen van de juiste doelgroep?

 

In het coalitieakkoord staat een passage die wij niet begrijpen:

“De woningmarkt knelt. Te veel mensen moeten te lang wachten voordat ze een huis hebben gevonden dat bij hen past én betaalbaar is. Met een geactualiseerde Woonvisie, waarin de pijlers duurzaamheid en beeldkwaliteit centraal staan, willen we aansluiten bij nieuwe ontwikkelingen op de woningmarkt en de bouw van woningen in onze stad versnellen.”

En iets verderop:

“Naast de verduurzaming is ook de beeldkwaliteit van huizen voor ons een belangrijk doel. Nog te vaak lijkt dat van ondergeschikt belang. Bij ons wordt dit een harde eis voor nieuwe projecten. Door hier ook in al bestaande wijken scherp op te letten, laten we deze delen van
Helmond opfleuren.”

Voorzitter hoe je met een nieuwe woonvisie, waar de pijlers duurzaamheid en beeldkwaliteit centraal staan de krapte op de woningmarkt gaat verlichten is ons echt een raadsel. Natuurlijk zijn ook wij van mening dat de woningvoorraad (zowel bestaand als de nieuwe woningen) moet worden verduurzaamd, en natuurlijk vinden ook wij beeldkwaliteit belangrijk. Maar waar komt de stelling vandaan dat beeldkwaliteit de afgelopen periode niet voldoende is gewaarborgd? Fungeert het Welstandsbeleid dan niet goed?

Zowel verduurzaming als extra beeldkwaliteit vergen extra investeringen. De prijzen van nieuwbouw lopen momenteel zorgwekkend hard op. Extra investeringen per woning moeten wat ons betreft vooral worden gestoken in de verduurzaming, want die kunnen door lagere energielasten worden terugverdiend, en daardoor hoeven de totale woonlasten voor de bewoners niet op te lopen.

Het beeldkwaliteitsbeleid hoeft wat ons betreft niet verder te worden aangescherpt. Dat zou overigens ook zeer in tegenstelling zijn met ontwikkelingen in de meeste andere gemeenten. Daarnaast pleiten wij voor het investeren in het bouwen of verbouwen voor speciale groepen. Denk aan levensloopbestendige woningen voor ouderen, aan innovatieve woonvormen als knarrenhofjes of en aan tiny houses voor starters of andere Helmonders die eenvoudig, vrij en milieuvriendelijk willen wonen.

 

  1. Werkloosheid; Ten eerste complimenten voor het blijven inzetten op de loonkostensubsidie. Dit sluit aan bij de wil van de raad. En hiermee zetten we mensen in hun kracht i.p.v. onder het minimumloon te betalen. Dit vergt durf. Hier vind je ons als partner.

 

Het college wil inzetten op het behalen van een startkwalificatie. Wij vinden dat het beter is om te focussen op, wat wij noemen, een baankwalificatie. Zeker nu de economie aantrekt zijn de kansen om te grijpen. In Deurne gaat nu het Techniek Centrum Brainport open, met veel Helmondse bedrijven als partner en het ROC ter AA als de leidende school. Een mooie moderne variant van de vakschool. Het is belangrijk om dit bij het Helmondse bedrijfsleven goed op de kaart te brengen en het ROC hier in te ondersteunen

 

  1. Financiën: Het verlagen van ons weerstandsvermogen en een proactief grondbeleid. Als we dit lezen, dan vragen we ons af of we iets hebben geleerd van de crisis.

 

Eenzijdig, zonder gedegen analyse het weerstandsvermogen verlagen, lijkt ons niet goed. Is er gebruik gemaakt van de VNG-tool om de toetsen wat ons weerstandsvermogen moet zijn? De vergelijking met andere gemeenten gaat voor een groot deel mank. Het weerstandsvermogen is voornamelijk afhankelijk van je risico investeringen. We vrezen dat de nieuwe coalitie zich rijk aan het rekenen is, terwijl de analyse nog moet volgen. Wij gaan hierin dus niet blind mee.

 

Een actief grondbeleid, daar hebben we de afgelopen jaren de rekening voor betaald. Miljoenen en miljoenen moesten we bijleggen bij het grondbedrijf. Geld dat ook naar andere zaken had kunnen gaan. Wij vragen het nieuwe college dan ook voorzichtig te zijn, want als we een ding hebben geleerd: de bomen groeien echt niet tot in de hemel.

 

 

Voorzitter, dat is in het kort onze kijk op het collegeakkoord. Nogmaals er staan mooie ideeën tussen die wij volledig onderschrijven. Wij zouden hier en daar de focus iets anders leggen, maar alles valt en staat met de uitvoering. U weet allen dat we veel vragen van ons ambtenaren. We hebben hier de afgelopen jaren enorm op bezuinigd, het word weer tijd om hierin te gaan investeren. Juist om de ambities van deze nieuwe coalitie te kunnen uitvoeren. Daarom vinden wij het vreemd dat de extra 0,8 FTE ten kosten of ten lasten gaat van het organisatiebudget. Een flinke hap van dit budget gaat hiermee verloren. Voorzitter, een veranderen in de top, is niet wat wij voor ogen hebben als we denken aan investeren in onze ambtenaren.